Người thằng Hà run như cầy sấy, tay bủn . mình sắp bị đánh tới rồi bất tiếng.

“, bao nhiêu tiền thì .”

“ ạ.”

phào, giữ nguyên thế quỳ, lùi dần về phía sau, đến khi cậu Minh xoay người nhìn nữa nó mới dám đứng dậy, vã rời khỏi gian khiến người nghẹt . Nó bay phòng của đứa hầu, đến đã thấy cái Thanh Mủng chờ sẵn từ giờ.

“Hà! Có không?” đợi nãy giờ khiến Thanh nóng hết cả gan, thấy nó là bật dậy . cạnh nó, cái Mủng - một con ở lo chuyện bếp cùng với cái Thanh - cũng vội vàng chêm vào:

“Cậu có anh ?”

“Không, cậu tôi.”

Cả hai đứa .

“Thế Hà nói những , chọc ?” Cái vẫn chưa hết . Nó thằng Hà nói không khéo nên hỏi lại .

“Tôi xin lỗi làm cho cậu , ban cậu vẻ không hứng thú nhưng sau đồng ý.” Nhớ cảnh ấy, rùng . rồi xúc vui mừng sung chóng lấn át chút sợ hãi còn sót , “ quá Thanh ạ, vậy là ta không phải đâu .”

đầu, mừng tủi . bé lo chuyện từ nãy tới giờ, đã vẽ ra không biết bao viễn xấu. rằng cậu Minh rủ lòng , thằng Hà không bị đánh và chúng nó cũng không đuổi đi. Mắt nó rưng rưng, còn chưa kịp làm đột đi , ngạc nhìn người túm năm :

“ mày gì , đi ?”

Cả đám nghe vội gạt mắt, dặn dò đôi rồi . Sớm sau, vừa gáy bà Vân đã gọi thằng Hà chỗ cậu Minh. Bà không nó gọi cậu, tự mình làm điều :

“, dậy đi con. này ngủ gì nữa? Dậy chợ đi.”

có ngủ, mặt cậu nhăn nhó, khó chịu. May đến Vân chứ chẳng phải gia nhân nhà, không thì sáng sớm ra nhà ông đã lại .

“U sớm quá ?” Cậu lấy làm lạ, nhìn thằng sau bà.

“Dậy ra chợ đi con.”

“Đó là của mấy con bếp mà? có ai đi thì u đám con nhài con nụ* mà . Gọi con gì?”

*: hầu nuôi hầu đàn bà.

“Gọi mày ra chứ nữa? Suốt ngày ru rú nhà, ra tý xem nào. nhiều lại ngủ được.”

“U nghĩ gì vậy? khó ngủ lâu rồi, nhiêu thuốc thang còn chẳng khỏi, đi vài bước thì làm sao mà khỏi được?”

được mấy sức của bà, cậu nhíu mày, trước khi kịp nói thêm bị bà rào :

“Cứ đi khỏe người, có mất mát ? Mà này, con đồ học trên Hà Nội mới về, bảo là mua được mấy cuốn con dặn rồi đấy. Con đi xem thử có ý ?” Nói rồi, bà quay sang thằng , “Hà vào cho cậu đi con.”

động của vô thức nó. Bình thường cậu vốn đã chẳng vừa mắt ai, nay cái thằng đen nhẻm như cục than thì càng chướng hơn. “Có khi nào thằng này nói gì nên mới làm không?” nghĩ bụng, khi nó bưng chậu mặt vào thì nhăn nhó hỏi thẳng:

“Mày nói gì với u tao đúng ?”

nghe mà rủn chân tay, nó đến nỗi mặt mũi mét, lắc đầu nguậy. Đầu mày cậu nhíu chặt, còn chưa được gì đã không hài lòng của bà Vân họng.

“ mà , u muốn thì u chứ cần ai nói gì . dấn lên, nó còn phải mua đồ cho , lề mề tan chợ là không đâu.”

“Hừ.” Mặt cậu vẫn cau , không hạnh gì vẫn khiến thằng Hà sợ. biệt là khi cử tay. sao cậu chỉ bâng quơ không động tay động chân gì cả, vẫn làm , lừ mắt khi nó cẩn mặt cho.

Bầu không khí giữa hai gượng gập, nhưng trong mắt thì hòa hợp đến lạ. Bà tới tối tận nhìn thấy thằng Hà vào phòng , lúc bước ra lành lặn mẻ miếng nào. Đã thế cậu Minh còn chủ động thằng Hà sang làm hầu hạ mình, tỏ và không còn giận nữa. Thế bà chí, phe quạt vừa gật đầu tỏ hài lòng.

lời dặn dò của , cậu Minh ngồi trên xe kéo, thằng Hà thì ngoài chợ. Nhà lý trưởng ngay cánh phải, ngày đóng cửa kín mít chẳng hôm lại mở toang. thằng Hà vô thức nhìn trong gặp một thương . sân nhà rộng rãi, một đứa cưỡi lên “bộ xương khô di chuyển”, miệng khúc , thây béo ú nhún xuống trên thân thể quắt, miệng hô :

“ , ngựa .”

Không mát mẻ nhiên trở nên ngột đến kỳ lạ. Cổ thằng Hà nghẹn đắng, nó quay phắt đi, gằm xuống đất như vừa thấy thứ gì ghê gớm lắm.

“Sao? Thương hại ?” Một câu nói nghe như châm biếm, hiểu sao phút lại nghiêm kỳ . Thằng Hà lại được phen mét mặt, lắc . Vô ngẩng lên nhìn cậu, gặp đầu mày giãn ra và mắt đang cụp che đi vẻ chán ghét. Cậu Minh thấy thế không gì nữa, chỉ liếc nhìn hai bàn đang siết chặt gấu .

tới chợ đi quá không ít nhà giàu có, địa chủ phú nông. Vườn tược rãi, cửa chủ được xây theo ba hoặc gian, thì càng phải xây số lẻ, thì lộc, thịnh cũng vượng.

Đến đầu chợ , thằng như con luồn lách giữa dòng người , ngó đông tây xem bên nào bán loại liệu nó cần. dòng người đông đúc lên Minh phải xuống đi bộ, trả tiền cho nó. May là trước nên cậu đi đến đâu, dòng người lại hốt hoảng dạt ra hai bên đấy.

Hai người đi từ sớm đến tận trưa chưa xong. Sốt , cậu :

“Chưa xong nữa cơ à?”

“ .”

Hà có tạng người con, lúc ấy đang ôm bao mùn cưa .

“Trong chợ không có nhựa cậu ạ.”

“...”

“ thì phải ?”

“Con không .” Như cậu sẽ tức , Hà vội :

“Nhựa ở trên rất , nếu trực lên rừng chỗ để người lấy nhựa rồi đưa về thì sẽ rẻ hơn sẵn. Nhưng …”

Trông nó vẻ bồn , đôi mắt đẹp hơi . Cậu nhìn chằm chằm nó hồi , nghĩ ngợi lúc rồi nói:

“ tìm cách mua thông về. Ngoài ra thì còn cần gì ?”

“Dạ đặc, một dầm, một cái phướng nho nhỏ nữa. Vì làm cho mình cậu dùng thôi nên cũng cần quá đâu .”

“Ừ, biết rồi.”

vẻ bộ mệt, cậu Minh chẳng kéo cuộc trò chuyện, ra thằng đang nói dở cũng phải ngưng. Nhưng nghĩ chưa , nó máy môi, nói thôi.

“Lại ?” Nắng chiếu vào mặt và hôi đầm đìa trán không sự cọc cằn.

“Dạ là có tìm đó nữa ạ?”

“Không cần tìm nữa, để nữa xếp, giờ đi thôi.”

“Dạ, con biết rồi ạ.” Nó cười , được vẻ vui sướng. Kể ra nó xa đã lâu, giờ gặp lại nguyên liệu thuộc thấy mà bồi hồi . Sự thay nhanh đến chóng mặt nó khiến cậu không nhíu , mắt có bỏ. dù ấy nào đi , vẫn hì hì.

Dưới những tia nắng vàng ruộm, hai thân sát , một thấp , một sang hèn, như trái nghịch hài hòa đến lạ. Chợ Đông như cái lỗ mũi lại tập trung đủ loại người. Ở đây hóa như chợ Hui, chợ Tỉnh, được cái ngày nào cũng là họp chợ, đồ bản thì vẫn có, nhưng tuyệt nhiên bút không. Bởi , lần nào Minh cũng phải dặn người ta mua sách .

Dừng lại mái nhà xiêu vẹo thầy , hai bắt gặp ông lão áo rách rưới, gầy đến trơ cả xương đang nắm gậy, cố gắng đỡ . Từng tiếng khò khè đứt quãng vang lên ớt quanh quẩn bên , một mùi gì khiến ta tỏa ra từ người ông .

“Vào đi.” Cậu giục, nhanh chóng vào bên , thằng Hà cũng nối theo sau. Vừa vào trong, một con trai sơ mi mỉm với hai người:

“Chào anh, tìm ai?”

“Tôi tìm ông đồ Nhẫn.”

“À, thầy đang ngoài.”

“Hôm nay tôi đến lấy sách đã nhờ thầy mua .”

“Thế thì để tôi anh luôn, vào trong này nước.” Nói rồi, người con trai độ hăm mươi hăm mốt , sự rót chè xong mới quay vào trong lấy bọc vải nặng trịch. Trong khi ấy, cậu lẽ quan sát nhà.

“Đây, sách anh .” Chẳng mất , Thịnh đi ra với nụ trên môi, vẫn đang tấm vải lấy ra vài quyển quý. Chỉ cần nhìn cách đặt sách là đủ biết anh những quyển sách ấy đến mức nào.

“Đây là của .” đặt ba trong số năm quyển sách xuống bàn rồi cẩn thận bọc những quyển sách còn lại lại, để sang một bên. “Anh không uống nước chè à?” Thịnh ngồi xuống diện Minh, ánh mắt vô tình va phải khóa trường mệnh trước ngực cậu, khẽ ra lên. Ánh kéo dài nhưng vẫn khiến cậu khó .

“Không, tôi không khát. Vậy anh là người mua sách hộ tôi.” Cậu lật giở những sách đặt trước , xem xong thì vài một tờ lên . “Cảm ơn , chừng này đủ ?”

“ này rồi.”

“Vậy nhờ anh mua mấy nữa, thừa thiếu bao tôi sẽ bù sau.” , cậu đứng phắt . “Làm phiền anh đến đây . anh, chúng về.”

“Vâng, các anh.”

đợi có thế, Minh gật đầu, vừa lưng đi ra đến gần đã vội khóa mệnh đang đeo cổ - cha cậu để lại trong ngũ , mày chặt vì chịu. Bước chân vội của vô dài khoảng cách giữa hai người, khiến thằng Hà phải chạy chậm sau, không quên lẩm bẩm:

“Sao cứ bị ta nhìn là cậu lại khó chịu nhỉ?” lời ấy, thằng Hà tất nhiên không để cậu nghe thấy, chỉ dám chạy vội theo . nhiên, người đang vội vã sải từng bước ấy đứng lại, thả mấy tiền đút lại túi vào trong bát ăn , gì không . Chứng kiến cảnh , thằng Hà sững , như không vào mắt mình, nó hỏi:

“ vậy ạ?”

Đáp lại nó là khuôn mặt cau và người dứt khoát như mọi . Cậu Minh vừa đi khỏi, thằng Hà ngay tức đi tới thế chỗ. Ban đầu ấy chỉ một lão với đôi mắt lờ đờ chết, bấy giờ lại có thêm một gái. bé gái khuôn mặt nhỏ , hai má hóp lại lồng ngực trơ cả . Thấy người, khuôn mặt nhắn nọ hơi ngẩng , đôi to tròn đen láy nó, đuối đáng thương đến cực. khắc ấy, tim nó nhói lên, dự cảm không lành ùa vào trí.

“ ăn không ạ?” chần chừ giơ một gì ngòm lên, rè rặt, nơm sợ.

“…” Thằng Hà nhìn lượt, cổ họng nghẽn, giác vừa thuộc xa lạ ùa , khiến nó nhìn kỹ hơn khuôn in đậm những dấu của . Qua tấm thân gầy guộc, qua đôi mắt tròn xoe ấy, toàn là lo lắng bất an. đứa trẻ đáng nhiên, vô lự, lại vì cuộc mà tham của người lớn.

“.” Đột nhiên người gọi vô thức ngẩng lên . Qua tầm mắt hơi đi, nó bắt gặp mặt lo của cậu. “Ra đây nhanh lên.”

cậu gọi, nước mắt, đồng tiền túi ra đặt vào cái mẻ của đứa trẻ con. hành của nó đều bị cậu , khi nó lại , cậu chỉ hỏi:

“Sao còn cho đứa trẻ đó? Tao cho rồi mà.” Đôi mắt như lòng sông tĩnh lặng nhìn nó, khiến nó vô thức cúi , trong lòng nhục nhã như thể vừa mắt nhục mạ. Phải rồi, chính nó còn chưa nuôi nổi , lại còn cho người khác? Đúng không biết tự sức! tê dại, tai đỏ nhanh trông thấy. Biểu hiện ấy khiến cậu mày, tự hỏi nào mình đã lời gì hay không?

Chính vào lúc ấy, trong chợ đột nhiên trở nên náo, tiếng la hét thất thanh đầy sợ hãi vang :

“Chết người! Chết người !”

“ , Cai ơi! Ông tỉnh lại .”

Nghe tiếng động, hai người vô thức nhìn sang chỗ người đang tập.

Trên đất, một người đàn ông gầy còm, thân thể mòn liên tục co giật, trợn , mép, một lúc sau thì cử . Minh hơi nhíu mày ghét bỏ, giọng nói:

“Chết thuốc phiện ?”

Hà nghe thấy, lấm hỏi lại:

“Thuốc là gì cậu?”

“Đi nhanh , đừng có hỏi linh tinh.”

Hà biết miệng, nhanh đi theo . là vì lý do gì, cậu Minh luôn sải từng bước giờ đây lại đi bước , mấy chốc bờ vai vuông vức rộng lớn xuất hiện ngay bên cạnh.