Ngoại truyện đặc biệt 1. Phần ngon nhất

Tôi là Lam. Một vẹt mang lông màu trời sau cơn mưa. Con người vẫn thường tên những họ yêu . Còn tôi, mình tên từ khi nào. Chỉ nhớ một buổi sáng nọ, khi tôi đậu trên cành khế, con bé Cỏ ngước đôi mắt veo lên nhìn tôi, tươi quay sang anh trai nó, giọng líu lo như chim hót:

“Anh ơi, ni như bầu . Hay mình gọi nó Lam nghe?”

Từ ấy, mỗi lần tôi đáp xuống chiếc ghế gỗ sổ, lại người khẽ gọi: “Lại là Lam .” Cái tên ấy được lên nhẹ như , mềm như , và tôi cách lên trong ngôi ni - nó không để , mà chỉ để chào .

Loài chim không nhớ ngày tháng. Chúng tôi biết bữa là thứ , mấy, . Chúng tôi chỉ mùa hoa giấy nở, mùa chín, mùa ve bắt đầu tiếng, và những khiến cánh muốn quay . Tôi từng bay qua mái nhà. mái ngói nằm nép mình bên cánh đồng, căn nhà tầng sáng đèn đến tận , những ban đầy hoa, cũng có những ô cửa sổ quanh năm khép kín. Mỗi đều nói riêng: tiếng bát đũa lanh canh, tiếng trẻ con cười giòn, tiếng quạt máy quay đều đều, đôi chỉ còn tiếng hồ tích tắc một căn phòng .

Có nơi đông người nhưng lại hiu quạnh. Có những nơi chỉ một , mà áp lạ . học rằng, sự áp của một nhà không đo bằng người sống , bằng số người nhìn nhau.

người nghĩ loài chúng tôi bầu trời. Điều ấy đúng, chưa đủ. Bởi những chuyến bay không để một nơi , mà để về một nơi quen. ngôi nhà , với tôi, chính là một nơi như thế.

Tôi gặp ngoại của Đốm và vào buổi sáng đầu . Hôm ấy, nắng rất đẹp. Thứ vàng ươm mật , rót qua kẽ lá khế, rơi lốm đốm mặt sân gạch rêu phong. Tán khế trước sân phủ những chùm lá mơn mởn, màu trứng sáo mát cả một vườn. Tôi đậu trên cành cao nhất, thu mình trong bộ sương đêm, lẽ nhìn xuống phía . Đó lần tiên thấy bà. Và ngay từ khoảnh khắc ấy, có điều gì rất lạ đã níu lại. Có lẽ là cách bà chuyển - rãi, , như bà không tổn bất gì, kể bụi dưới mình.

Bà đang quét sân. Chiếc chổi rơm khô lướt nền gạch, phát ra thứ âm thanh xạc , đều đặn thở của buổi mai. Bà quét vội, mỗi nhát chổi đều chậm , như thể bà làm động cả khoảng nắng nằm yên mặt sân. Những bụi li ti bay lên, tròn luồng sáng, rồi lại nhẹ nhàng đáp xuống. nhìn bà lâu. Dáng nhỏ nhắn, tấm áo bà ba màu nâu đã bạc màu năm tháng, mái tóc được búi gọn gáy. Đôi cao su đến mức in hằn hình bàn chân - mỗi vết lõm trên đôi là chặng bà đã đi qua, gánh nặng bà đã mang, một đời người lặng lẽ trôi.

Quét , ngẩng . Bà nhìn thấy tôi. , tôi sẽ xua đuổi như người khác vẫn làm, hoặc mặc kệ, coi như một cái thoáng . Nhưng không, bà không gọi, xua. Bà chỉ mỉm cười. cười như mùa, như làn mát len qua đá - thứ nụ đáp trả, không cần nhận ơn. Rồi lặng vào . Một lúc , bà mang ra hiên vài hạt bắp vàng, trong chiếc đĩa men đã tróc vài chỗ mép. đặt đĩa xuống bậc thềm, chỗ nắng, nói khẽ, như thủ thỉ với người bạn :

“ thì đi .”

Tôi không xuống. Tôi vẫn đứng trên khế, . Trong thế giới của loài chim, lòng tin không phải là thứ thể trao đi ngày. được xây bằng thời , bằng sự kiên nhẫn, bằng lặp đi lại không lời hứa hẹn. Con người làm rất điều mà chính họ cũng mất. người hứa rồi quên. Có yêu thương rồi chẳng nhớ . Và cũng nghĩ, người đàn bà ấy sẽ thôi. Chiếc kia rồi sẽ biến mất ngày mai, giống như cơn thoảng qua.

Bởi suy cho , tôi chỉ là một con chim hoang. Có gì đáng để nhớ?

sáng hôm , tôi lại. chiếc đĩa vẫn ở , vẫn vài bắp vàng, vẫn đặt đúng cũ. Bà bước ra, ngước lên nhìn tôi đôi mờ vì tuổi tác, rồi cười: “ thích ? Thế mai tìm thứ cho con nghe.”

Tôi không . Nhưng trong lòng tôi, có một đó vừa lay động. Một sự tò mò. Một chút len qua lớp lông đã quen với gió. thứ ba, bà vài miếng , thơm lừng. thứ tư, nhỏ đựng sạch, được tinh. năm, bà mang ra nữa. Bà chỉ xuống bậc hiên, phe phẩy rất . Tôi nhìn . Bà nhìn khoảng sân. Chúng ai nhìn ai, nhưng buổi sáng hôm ấy rất yên. trong sự yên ấy, tôi một : bà không cần tôi xuống. không tôi phải ơn. chỉ làm điều muốn làm, không , không điều . Đó thứ thương khiết nhất mà tôi thấy ở loài .

Có những gỡ không lời, chỉ cần cùng lặng dưới một cây. Và chính những im lặng ấy, những dây vô lại, bền chặt hơn bất cứ lời nói nào.

Đến trưa, khi đã đứng bóng, tôi mới . bắp, cũng chẳng phải chuối. vì đó là đầu tiên trong đời, thấy có một con người kiên nhẫn đợi một con chim hoang lâu thế. hôm ấy, tôi thường ghé qua. khi . Có mới đến, chuyến bay dài. Nhưng nào cũng , nhận ra tôi từ xa.

ngước lên, nheo mắt cười: “A, Lam tới .” Giọng bà ấm như nắng sớm, bao giờ trách tôi đi lâu về muộn. Bà không hỏi tôi đi đâu, đã làm . Bà chỉ mừng vì tôi đã trở về.

Bà chưa từng giữ lại. Chưa từng tìm nhốt tôi trong lồng. chiếc đĩa nhỏ ở hiên, tự do đến và đi. Có lẽ, đó cách dịu dàng nhất để quý một điều chi . giữ , không đòi , chỉ luôn chừa sẵn một chỗ, nó biết , nếu muốn về, ở đây vẫn còn có người . Tôi đã thấy thương hữu, nhốt chim vào lồng, buộc cây dây thép. Nhưng thì . bằng cách mọi là chính - tự do, hoang dã, và vẫn được chào đón khi trở .

gặp rất lớn. bận đến chẳng bao giờ ngẩng đầu nhìn trời. Có người đi ngang một cành hoa đang nở không hề . sống trong một ngôi nhà hàng chục năm mà chưa biết trên hiên có tổ chim . bà khác. nhớ những điều rất nhỏ. nhớ cây năm ra quả hơn năm ngoái. chim sẻ trên mái có thêm ba chú chim non. Nhớ con mèo tam thể trong nằm ngủ dưới cau mỗi buổi . Và bà nhớ , dù tôi chỉ là một chẳng về ai.

Có lần, nổi gió rất mạnh. Gió từng cơn , theo bụi mù mịt, làm gãy cả những cành cây lớn. Tôi không bay đến suốt ngày. Trong những ngày ấy, tôi trú một hốc cây già, lắng gió rít khe vỏ, và hỏi liệu có nhớ mình không. thứ tư, khi vừa đáp xuống cành khế, tôi bà khẽ , như trút :

“ quá. con nhỏ lạc mất rồi.”

Lúc ấy, tôi hiểu sao người có nhớ một con chim đến thế. Nhưng , khi chứng kiến bao cuộc đời, hiểu: bà không chỉ nhớ tôi. Bà tất cả từng qua đời , dù chỉ một . là cách bà yêu thương giới - bằng một không bao quên. Từ hôm ấy, mỗi lần bay qua nhà, tôi đều lại. Không phải vì đĩa nhỏ. Mà tôi biết, sân đầy , có một người ngẩng lên, , và rất : “Lại về đấy à, Lam…”

mùa hè đều . Có mùa hè thơm mùi hoa cau thoang thoảng trong . Có nồng mùi đất sau đầu . Có mùa chỉ toàn mùi nắng hong trên những chăn vừa vào. mùa hè ngôi ni, với tôi, lại mang mùi cơm mới, mùi chín, mùi . Và cả của những có mọi . Mùi sự vầy.

thường đậu cành , nơi có thể nhìn rõ vào gian bếp. Từ đó, tôi thấy bà đi đi giữa chiếc , đôi đũa. không bao ngồi xuống trước. Bao giờ vậy, bà xới cho từng người. Cha của Đốm. của Cỏ. Đốm. Cỏ. Đến khi tất đều đã có bát trên , mới lặng xới phần của mình.

Bà từng nói đó yêu thương, nhưng nằm trong từng hạt cơm bà xới. Và tôi biết, hạt cơm ấy sẽ ở lại trong ký ức của những trẻ lâu hơn cứ học nào.

Tôi nhớ một lần, mẹ bổ một xoài chín. xoài , vỏ vàng óng như màu nắng, thơm đến khoảng sân cũng như ngọt lịm . Mẹ vừa đều mấy , bà cười, đưa tay đỡ lấy con dao:

“Để mẹ làm cho.”

Con nhỏ lướt qua phần thịt , rất khéo, rất . cắt thành nhiều vuông vức, rồi lặng chọn đầy đặn nhất, , không chút xơ, vào đĩa của Đốm. Một miếng nhỏ hơn, cũng ngon, đặt sang Cỏ. Còn còn lại, miếng sát hạt, hơi xơ, cứng - những miếng chẳng ai chọn - để trước mặt . Đốm sang, cậu bé đã lớn, đủ ý để ra sự lệch ấy:

“ , ăn nhiều hơn ạ. Phần quá.”

Bà lắc , nụ cười vẫn hiền : “Bà không thích xoài đâu . Xoài ngọt quá, ăn không .”

Cỏ cũng gật đầu theo anh, con bé còn quá nhỏ để hiểu lời dối dịu : “Vậy ăn đi, phần em cho bà nè.”

Đốm vẫn chưa động đũa. Cậu nhìn bà, ánh mắt có chút ngập , thể cậu đang cố gắng hiểu một điều gì vượt quá tuổi . Bà cười, đầu cậu: “Ngoan. Cứ ăn đi con. Bà già rồi, ăn miếng nào cũng .”

Cuối , hai đứa trẻ ăn. ăn rất , đến nước xoài môi. Bà chúng, ánh mắt dàng như nắng đầu hè, thể niềm chúng phần nhất của . Và quả thực là như vậy. đủ để , người như bà, hạnh thứ nhận , mà nằm ở thứ họ cho đi.

Mãi sau bữa cơm, mọi đã ra hóng , tôi mới thấy bà cầm phần xoài còn . còn một miếng nhỏ, không đẹp, không vàng, có còn sát . Bà ăn rất , thật kỹ, rồi khẽ cười. Lúc ấy, tôi mới hiểu. những người mình không thích. phải vì họ thật sự không . Mà điều thích hơn, mình thương ngon.

Một lần , trong mâm cơm có tộ. Mùi , mùi nước mắm, cá thơm lừng quyện vào nhau, lan tỏa khắp bếp. Bà cầm đũa, gỡ chiếc xương nhỏ, tỉ người . Bà phần thịt nhiều nhất, những cá , nịch, đặt vào .

Con cười toét, rỡ: “Cháu cảm ơn bà ạ.”

vuốt nhẹ mái tóc lòa xòa của con : “Ăn nhiều cho mau lớn nghe. rồi sẽ cao .”

Cỏ đáp: “Con lớn rồi sẽ cao bằng bà. Để còn hái khế cho bà nữa.”

, cười nếp nhăn nơi khóe mắt xô lại, ấm áp vô cùng: “ bà. còn hái khế, để còn nhìn thấy những điều đẹp đẽ trên đời.” Cả nhà cùng . nghiêng nhìn. Con người thật lạ. Chỉ cần một câu giản , đủ bữa cơm trở nên áp , đủ để xua đi mệt nhọc ngày dài. trong tưởng vu vơ ấy, tôi thấy cả lời chúc phúc - lời chúc mà bà gửi gắm cho thế , đi hơn bà, sẽ thấy nhiều hơn , sẽ sống một đời đẹp đẽ hơn bà.

chỉ bữa ăn, bà phần ngon nhất theo những cách khác. Buổi trưa ả, bà ngồi dưới , chiếc quạt phe phẩy đều đều. Gió không rượi như quạt , nhưng nó mang theo mùi , nắng, và cả mùi của gian. Bà quạt cho khi cậu ngủ quên trên tre. Cuốn truyện còn dở , giấy bị gió thổi lật qua lật lại. Bà nhẹ cuốn , sang bên, rồi lấy chiếc phủ lên bụng cậu. tác , như sợ đánh thức giấc mơ trẻ. Cỏ cũng , ôm gấu bông , một thò ra khỏi chiếu. Bà kéo chiếc ngay ngắn, khẽ xòa . Những việc ấy không ai . không biết. không biết. có tôi, từ cành , nhìn tất cả. Và tôi hiểu rằng, có yêu cần được biết đến. Chúng tồn tại, bền bỉ bóng cây mỗi mùa vẫn che mát một khoảng . Đó là tình ẩn , trương, không đòi hỏi được ghi nhận - thương thuần nhất chứng kiến.

Bà có khu vườn nhỏ. đó, ngoài cây khế, còn có mấy luống rau , bụi , giàn xanh mướt. Bà chăm sóc khu vườn ấy tất cả nâng niu. sáng, bà lại xách nước tưới từng cây. Những giọt long lanh đọng trên lá, rồi xuống đất.

nói chuyện với cây cối như chuyện với bạn bè: “ ni lớn chút . Sắp ra rồi ?” đậu trên , lắng nghe lời thủ ấy. Và tôi nhận ra, , không là nhỏ bé. Một , con , đứa , tất cả đáng yêu , được những tốt đẹp .

buổi chiều mùa hạ, khi nắng đã dịu, bà thường dưới , trên là rổ đậu hoặc mớ rau ngoài . ngồi đó, lặng lẽ nhặt rau, thỉnh thoảng ngước lên nhìn đàn chim sẻ đang ríu rít trên mái ngói.

Có , nhìn thật , khẽ nói : “Chim chóc cũng như người. Có con thích ở lại, có con thích bay xa.”

Lúc ấy, không hiểu đang nghĩ chi. Nhưng giờ nghĩ , tôi thấy trong nói ấy cả tâm sự. Có lẽ bà đã từng tiễn biệt những người yêu, đã từng hiên nhà nhìn theo những bóng lưng . Và bà rằng, lại hay đi, cũng là một phần của đời. trách người ra đi. Bà chỉ lặng lẽ ở lại, như cây khế vẫn đứng đó, điểm tựa cho cuộc trở về.

có một , khi và Cỏ còn chơi ngoài , bà ngồi trong bếp, gói chiếc bánh ít. Bà vo từng viên tròn , rồi trong lá xanh. tay guộc nhưng vẫn léo lạ . Người mẹ thấy vậy, bảo:

“Mẹ nghỉ , cho.”

cười: “ . Mai mốt mẹ yếu rồi, không làm nữa, thì con .” Lúc đó người không nói , lặng lẽ ngồi xuống cạnh , cùng gói nốt bánh. Cả hai chẳng ai nói với nào, tôi thấy ánh có một sự áp không diễn .

Có những lặng, lại chứa đầy những điều . Và trong im lặng ấy, tôi thấy một sự truyền ngôi lặng lẽ - đôi tay bà sang đôi tay , từ một hệ một thế hệ khác.

Rồi một mùa hè khác . vẫn theo con đường cũ, vẫn lướt qua cánh đồng lúa xanh , qua dòng sông nhỏ lấp ánh bạc, qua mái ngói đã ngả màu phong theo năm tháng. Tôi nghĩ, bữa ni đĩa men được ngoài . lẽ sẽ là vài hạt , hoặc vài lát thơm lừng. đáp xuống cành . Khoảng sân vẫn còn . Cây khế vẫn xanh, những chùm lẳng mình trong . chõng tre vẫn tựa cũ. Chiếc quạt trên chiếc thuộc. Cơn đầu đi qua như chưa từng thay đổi. Nhưng có điều khác. Chiếc đĩa không còn ngoài .

Tôi rất lâu trên cây. Lâu đến mức nắng đã chuyển từ nhạt sang vàng đậm, rồi ngả . Không một bước . Cũng chẳng giọng nói hiền từ lên: “Lại đấy à, Lam.” Không còn bàn gầy gầy, run run vài bắp. Không còn cười hiền như .

Khoảng sân , nhưng hình như ánh nắng ấy cũng lặng mọi . Gió qua, những chiếc lá khế xào , như thể cả khu cũng im lặng. Một lát , người mẹ ra . Bà lẽ đưa tay lấy chiếc quạt nan , phủi đi bụi rất mỏng bám từng , rồi đúng chỗ . Bà nói chi. Không . Chỉ đứng đó, nhìn khoảng , lâu. Tôi nhìn thấy mắt một sâu thẳm, như mặt hồ mùa thu tĩnh lặng.

Sự đi của ồn ào. giống như vẫn sống - nhàng và lẽ. Nhưng tôi biết, trong lòng người ở , đều có trống chi lấp đầy. Có những buổi sáng, ngang qua gốc khế, cậu dừng lại một chút, ngước cây nơi tôi vẫn , rồi lại đầu bước tiếp. , Cỏ ra hiên , bé không chạy nhảy trước, chỉ lặng lẽ nhìn ra cổng, như một bóng quen . Và những cơm, mẹ vẫn thức xới bát , rồi chợt nhớ ra, bà lẽ đặt xuống.

Mất mát là khi người đi, là khi quen hằng ngày trở nên . tay vẫn muốn xới một bát chẳng còn để đặt vào. Khi mắt vẫn ngước tìm một nhưng thấy khoảng trống.

Từ ngày hôm ấy, vẫn bay qua ngôi nhà mỗi độ sang. Vẫn đậu trên cành . Vẫn khoảng sân đầy nắng. Mọi thứ vẫn tiếp . Cỏ lớn hơn, tóc dài tới , tự buộc được gà ngộ . Đốm cao hơn trước rất nhiều, giọng nói , không còn léo nhéo trước. Cha và đôi khi cùng ngồi hiên một , không nói chi, chỉ lặng hôn lũy tre. sống vẫn chảy trôi.

Nhưng để , những bữa cơm, mẹ sẽ vô thức gắp miếng cá nhiều thịt nhất vào của hai con. Có hôm, cha lặng lẽ nhường quả ổi chín cho , bảo mình thích . Có lần, đưa phần xoài ngọt nhất cho em mà chẳng nói lời. Không đến bà. tôi biết, bà vẫn ở . Trong từng đũa gắp thức ăn, trong từng miếng ngon nhường lại, trong cử chỉ lặng lẽ mà . những , dù đã đi rất xa, vẫn ở lại cách những người thân của họ yêu . Như nắng, không ai , nhưng hơi ấm nó vẫn trên mặt gỗ rất sau buổi chiều đã tắt.

Dần , tôi nhận ra một điều. Những “phần nhất” mà bà để lại là miếng , miếng cá, cả một sự cho đi. Bà đã dạy cho những người rằng, yêu cần thành , lẽ đặt người kia một chút lành. họ đã học được điều , theo cách rất , cây cối ánh . đã gieo một hạt giống, và từ đó, những mọc lên.

Nhưng vốn hoàn hảo. Có những hôm, vắng tiếng cười. những lần, Đốm vở, quên mất việc gắp em . buổi chiều, mẹ mỏi sau một ngày dài, chỉ cơm lặng lẽ ăn một mình, chẳng buồn để đến ai. Những ấy, tôi lại bà da diết. Nhớ cái cách bà luôn có , luôn tỉ , luôn dành những điều tốt đẹp nhất cho mọi người.

Tôi , có lẽ sự ra bà không chỉ để lại một trống, còn để lại một câu : liệu những người ở lại có kiên nhẫn và yêu để tiếp truyền đi những “ nhất” ấy, hay thời gian những sẽ bào mòn ?

khi, tôi thấy họ . Đôi khi, tôi thấy họ thất . Và rằng, đó chính . Không có chi hoàn hảo, không có vĩnh viễn. Yêu vậy - có thể được truyền , nhưng cũng có thể bị lãng quên. điều phụ vào sự lựa chọn của mỗi người. Bà đã gieo hạt giống, nhưng việc tưới tắm nó thuộc người còn lại.

Tôi từng thấy nhiều khác. Có những gia đình, khi đi, những bữa trở nên vội , phần ngon chẳng ai nhường cho ai. người tự gắp cho mình, ăn thật , lại lao vào công việc riêng. cũng gia đình, họ tiếp tục duy trì thói , như một cách để nhớ, để giữ gìn. Và tôi tự hỏi, sẽ đi theo hướng ?

phần ngon nhất có còn nhường những đứa trẻ lớn , khi mẹ già đi, những lo cuộc sống càng nhiều?

Hay rồi một ngày, chẳng còn ai nhớ đĩa men ngoài hiên, chẳng còn ai gắp cho ai miếng ngon nhất?

không biết câu lời, nhưng vẫn vọng. Tôi vọng rằng, sống thay đổi thế , những yêu thương mà bà đã gieo vẫn sẽ nảy mầm, theo cách ni hay cách khác. Bởi vì tôi tin rằng, chừng nào có sẵn phần ngon cho người khác, thì chừng ấy, giới ni ấm . Và cũng tin rằng, trẻ đã từng được phần nhất , sẽ dễ dàng quên đi. Dù cuộc có cuốn chúng đi xa đến đâu, thì , vẫn một phần của ở trong chúng đối xử người .

Tôi một con vẹt. Tôi không hiểu hết con . Tôi không biết chia ly, không phải gọi tên nỗi nhớ ra sao. Tôi chỉ biết, những nhà khiến đôi cánh muốn quay về. Có những khiến một con chim hoang cũng thấy mình được chờ đợi. có những người, chỉ gặp trong quãng đời rất ngắn, vẫn đủ để thành một phần ký ức không bao phai. Mỗi nhìn ai lặng lẽ gắp phần nhất bát của người khác, tôi đến đàn bà năm .

Người mỉm cười và bảo: “Bà thích ăn.” Trong khi điều bà thích , chỉ giản là được nhìn những mình yêu ăn .

Có , yêu thương bao giờ cần nói lời. Nó chỉ lặng lẽ đi từ bàn tay tay , từ một bữa cơm sang một cơm, từ một mùa sang mùa hè, rồi ở lại rất trong trái tim những . Và tôi, , cũng may mắn được nhận phần của yêu ấy. không những hạt bắp hay chuối để dành. Mà là sự kiên nhẫn, dịu , và niềm tin , dù có xa đến , thì về, vẫn một người lên chào đón. Đó là món quà lớn nhất mà một con chim hoang như tôi từng nhận người.

Tôi khẽ đôi cánh. chiếc lá khế già rời khỏi cành, xoay nắng cuối chiều một chào, như một lời nhắn nhủ. Tôi , vòng qua ngôi nhà lần trong ngày. Phía dưới, nhà vẫn nằm yên như ban đầu tôi ghé . bếp . Đèn trong nhà đã . nghe thấy tiếng Cỏ giòn , tiếng đọc bài, tiếng mẹ ăn cơm. Cuộc sống vẫn tiếp , thầm lặng được từ ni sang đời khác.

Và tôi tin, ở nơi đó cả bầu trời mùa hạ, vẫn có một người bà đang cười, dàng nhìn xuống khoảng sân - nơi những đứa năm nào đã lên, những ngon nhất mà bà luôn lặng lẽ nhường lại. Dù mai , những đứa trẻ ấy có đi xa, lạc bước trên con đường , thì tôi vẫn rằng, sâu thẳm trái tim họ, sẽ có một chiếc đĩa men , một vài hạt bắp vàng, và một hiền như nắng hè.

Bởi vì, suy cho cùng, đó là điều bà để lại - là món đồ, là một sống. Một cách yêu thương không cần thành lời. Một cách cho đi không cần nhận lại. Và tin rằng, chừng còn có người sẵn sàng nhường phần nhất cho khác, thì chừng ấy, vẫn còn sống. từng . Trong từng miếng xoài. đôi đũa gắp thức ăn đặt vào bát người mình .

------

Bà để phần ngon nhất lại
Mùa hè xanh mãi trên cây.
Cháu qua bao nắng
Vẫn tìm đó .

Chiếc đĩa trắng nằm im vắng
bắp rụng ngoài hiên.
người về ngang mùa cũ
Thấy mình chợt yên.

là gió mất
Những phần ngon nhất cuộc đời?
Chỉ còn lại mùi khế
không thành lời.

Mâm đây ấm
đũa đủ, thiếu bàn .
Nhưng trong ngon gắp
nguyên vẹn một đầy.

mai ni ai
Thì lá xanh.
Phần ngon nhất trao
cả đời yên .

Hết chương ngoại truyện đặc biệt 1

************

Chú thích

1. “ni”

- : “... nhà ni - nó không phải sở hữu, mà chỉ chào đón.”
- Nghĩa: này - “ngôi ni” = ngôi nhà này.

3. “”

- câu: “Có điều chi đó trong tiết trời...”
- Nghĩa: - “điều ” = điều gì.

4. “chớ”

- Trong : “ chớ. Ai mà chẳng từng .”
- Nghĩa: - trợ từ khẳng .

5. “thiệt”

- Trong câu: “. Xa thiệt xa.”
- Nghĩa: thật - “thiệt” là cách miền Trung/Nam của “thật”.

6. “đọi”

- câu: “Bà múc ra chiếc đọi nhỏ, rồi thêm một đọi nữa.”
- Nghĩa: , - từ chỉ .

7. “nghe”

- câu: “Đói ăn .”
- Nghĩa: nhé - trợ từ cuối câu dùng để dặn , nhắc nhở.

8. “ ấy”

- : “Bữa ấy, rất ...”
- Nghĩa: hôm ấy, ngày ấy - “bữa” = /bữa.

9. “bữa ”

- Trong : “ cũng kể.”
- : nào, ngày nào - “bữa” = ngày, “mô” = .

10. “ri ni”

- Trong câu: “Cố gắng nét chữ như nghe con.”
- : thế - “ri” = thế , “” = ; “ ” là cách nói miền Trung chỉ “như vầy, thế này”.