Mặt con tái mét, miệng mếu máo, ba bốn cẳng chạy ra chỗ trâu. trâu hơn bốn mươi con có hơn nửa xuống ruộng ăn nhà người ta. vừa vừa :

“Anh Cử ơi! Cứu em , em để ăn lúa nhà ra rồi.” Tiếng hét của con hầu đựng hoảng loạn rẩy.

Cử đang mải cỏ mình, đánh chiếc liềm[1] tay, ngẩng đầu, bật , phía đàn đang lúa ngon . “Thôi hỏng !”

đứa hầu mặt đứa nấy , phi thẳng xuống trâu. Chúng nó chẳng dưới ruộng nước và bùn, thế lao thẳng xuống làm nước bắn toé, quần áo hết cả.

“Đào đi qua bên canh cho sang ruộng khác đi.” Thằng Cử lớn, chỉ tay sang phía đối diện. “Để anh chặn bên này.”

“Vâng .” Đào nhanh chân theo hướng tay Cử . nước nhanh và lắm. làm ruộng đen hết lên mặt, cả vào mắt nhưng nó . Miệng : “Họ, , …”[2]

Sau một vật lộn, và Đào cuối cùng cũng đàn trâu bờ đê. Thằng Cử mệt quá, nằm vật ra đất, nó hổn hển. Còn run rẩy bên cạnh, rơm rớm, giọng nghẹn :

“Anh ơi, làm sao bây ? mải hái ổi, quên trông trâu để nhà bà Sao rồi.”

nhìn ruộng lúa bị gặm , hoảng hồn.

“ lỗi, để em về bà ứng tiền công mang sang bà ý, …” vài nấc nho nhỏ đã phát từ cuống con .

Thằng Cử nghe thế, chống tay xuống , nó lắc đầu, bảo:

“Từ , hai đứa mình chăn trâu chung nên cùng chịu.” Thằng hầu nhìn đôi mắt to tròn ầng nước của Đào lòng dưng thấy đau, hai bàn tay đang liên tục vạt áo của phương, biết giờ hoảng lắm.

“Đào còn tiền không? Hai đứa mình góp chung, chỗ còn ít, cỡ 50 . Đào anh, đợi trâu ăn rồi qua nhà bà Sao tiền, xin lỗi bà ấy.”

Con Đào lắc đầu nguầy , xua tay liên . “ được đâu ạ. Để trâu ăn là lỗi em, không liên gì đến anh Cử. vẫn còn một ít tiền để dành, xin ứng tiền công chỉ để phòng thôi.”

xổm cho bằng , áy nói:

“Anh Cử cho em xin lỗi nhé, nữa nhà nhỡ có bị chung… em… em xin lỗi ạ, hu, hức!” Con Đào hít hít mũi, ngược nước trong.

Thằng nhìn bộ muốn mà không dám của con Đào, cười, lộ ra hàm trắng nổi gương mặt chữ điền. Nó ha :

“Ha ha, có gì đâu mà xin , chuyện rồi giờ có đau buồn cũng chẳng được sự gì. Anh không đâu, mà ông bà có mấy khi mắng tụi lo.”

“Đào để anh chung tiền đền bà Sao, bị phá chắc khoảng 2 tiền mấy.”

Đào vẫn quyết từ chối: “Dạ ạ, cỡ 2 tiền vẫn có đủ ạ.”

Cử nhạc nhiên, nghĩ con ngần tiền. Phải biết chúng mang người làm cho người, tiền mỗi vỏn vẹn có 5 đồng, còn cho ở, có đơn giản, lễ tết đôi khi được thưởng ít tiền, thóc vóc quần . Cử thấy chúng nó là thuộc sướng nhất trong số người hầu đấy.

“Sao Đào có nhiều tiền thế? 2 tiền bằng 120 đồng đấy.”

Đào hít một sâu, cười gượng: “Vâng, em . Tiền em để dành chắt chiu tháng, khi hầu bà, vui bà cho một ít để vừa đủ 2 anh ạ. Anh yên tâm, không phải lo em đâu.”

Cử gật gù, có khi Đào nói đúng vì Trà thoáng, vui lòng vung tay thưởng tiền. Nó còn mấy ngày bà vừa thưởng mỗi 10 đồng đấy thôi.

“Ừ, thế Đào lấy tiền sang nhà bà Sao luôn đi. Trâu để chăn nốt cho. Về không lát nữa có người đi người ta làm lu bù loa lên giờ. Mình phải đi trước, phải chủ , đồng đi trước là .”

“ ạ, đàn trâu trăm sự Cử nhé!”

“Phì…” Thằng hầu bật cười. “ anh , Đào về đi.”

Con xoay người, chậm trên bờ đê. Hoàng buông , nắng đã ngả , một mình Đào lững thững đi, nó thở dài chán nản.

Bây lấy tiền mà đền bà Sao ?

Vừa nãy nói có tiền đền là dối. Nói thế để Cử đỡ lo, Đào chẳng vì lỗi lầm của mình mà phải mất oan. công tháng 5 đồng so với bằng chung là cao, nhưng nó chẳng để dành được bằng đấy, tiết kiệm cũng chỉ được 2 đồng; tiền bà không , 3 đến 10 hào mỗi lần. cả số tiền là 31 đồng, thiếu gần một nữa.

Lòng trĩu, đầu cúi xuống , nản không gì được.

“ chăn trâu về sớm thế à?” Tiếng vang lên. Loan Cử và đàn trâu đâu . “ với thằng Cử , sao mỗi Đào về thế?”

giật ngẩng đầu, hoá ra nó về đến nhà hay. Nó thấy Chị Loan tre, đựng ngọn biết chị đang chuẩn nấu . Nó mà như khóc:

“Em chào chị Loan, em…” Không nhắc đến thôi , đến chuyện trâu là lại lòng. Lần này khóc . “Hu … chị ơi, để trâu lúa nhà bà . Cử bảo về lấy tiền bà ấy, hu.”

Loan cũng giật mình, tí thì đánh trong . Bước vỗ , an ủi:

“Trâu ăn lúa nhiều không ? em trông để trâu ăn lúa?”

Đào sụt : “Anh cỏ nên em phải trông trâu ham hái ổi quá, để xuống ruộng ăn lúa, hức.” Nó đưa tay quệt nước mũi. “Trâu ăn nhiều ạ. Ăn một lúa bằng tám , anh bảo phải đền cỡ 2 tiền chị Loan ạ, hức.”

“… em mấy cơ?” lắp bắp, không tin vào .

“Dạ, là 2 tiền ạ.”

“.” Con Loan một hơi . 2 , 120 , tiền mà đền lúa hả ! “Đào có nhiêu tiền? Chị ít, Đào cần thì chị vay chị dần dần cũng được.”

Con Đào cảm động, nước lại rơi lã chã. “Dạ thôi ạ, em cảm ơn chị. có tiền rồi.”

này, thằng Cử đó, mắt con Loan tròn xoe vì ngạc, nhưng nó hỏi nhiều, chỉ lấy tiền đền lúa cho Sao.

Chia Loan, hướng thẳng nhà , định xin tiền công năm cho. Bà , chắc là được. Cùng năm không quần áo, không mua vặt,… nữa.

gần cửa rồi mà con Đào tự dưng . thập thò bên ngoài không vào.

“Đào làm gì mà đứng đực ra đấy ? chăn kiểu gì mà quần bẩn hết thế ?”

nhiên giọng trong vắt vang lên khiến Đào bắn người. “Ối! Ơ, dạ , … con…”

Tuân nhíu mày, gập quyển đọc dở trên tay, mắt nhìn lem bùn đất của , vành đỏ hoe của nó, cậu hỏi:

“Có ai nạt Đào à? Sao ?”

Có ai bắt em à?

em buồn thế, chẳng cười với tôi.

Lại thì thầm nhỏ

em đỏ mắt, môi buồn, tôi thương![3]

nhìn đôi mắt đen , máo :

“Bẩm cậu, con để trâu nhà nhà Sao, con về sớm định xin ứng công sau để lúa ạ.”

mày cậu ra chút, cậu tưởng chuyện gì tát lắm:

“ thay đi .” xong cậu đổi . “ mà thôi, cứ mặc như cũng được.”

“Ơ, , mình đi đâu hả cậu?” Con hầu chẳng hiểu gì. “Con phải vào xin bà tiền đã.”

“Đi sang nhà bà Sao với cậu.”

“ con phải vào bà đã ạ.” Nó vẫn từ chối.

ngạc nhìn con hầu, cậu ngẩng đầu nhìn nhà trên đầu để bình ổn xúc. Một chốc sau mới nhìn con , vẫy tay gọi:

“, lại đây cậu bảo.”

“.” Con hầu xích lại gần cậu.

“ .”

“Vâng.” Nó nhích thêm.

“Đưa đầu qua .” Cậu lệnh.

“Dạ cậu.” chờ đợi, không cậu định nói nhỏ .

“Úi! Sao cốc con?” Đào sửng ôm .

“Cậu bảo mày qua nhà bà Sao mày còn hỏi đâu. muốn đền tiền lúa người ta ? ra ngoài ông .”

“…thế ?”

“ gì .”

“Vậy vay 2 tiền ? hàng tháng con đưa hết cho cậu.”

Tuân định nói “Thôi cậu ”, nhưng lại đổi ý: “Ừ, thế . Mỗi tháng mày trả 1 đồng, trong 120 tháng là được.”

Con trố mắt, không hiểu: “ ơi, mỗi con được 5 đồng, con trả hết cậu cho nhanh ạ.”

“Không, cậu chỉ 1 đồng . Nếu Đào ý xin bà.”

nghe thì vội , xoe: “ vâng ạ, con nghe cậu, mỗi đưa cậu 1 đồng ạ.”

Lúc này cậu mới hài lòng gật đầu, dẫn đi trước nhà bà Sao. Con theo nhau, bóng - thanh , nho . hôn phủ lên bóng lưng ấy màu vàng cam nhẹ, trông cậu đẹp mê . Đào mà cảm thấy yên bình đến lạ. Nó mùi hương theo gió bay đến, là mùi gỗ thoang , mùi …

Cậu nhà nó.

Tay tình cờ qua túi áo, quả duy nhất xót lại. chép miệng, nuối túi ổi đầy nó hái cho thế mà sạch.

“Cậu, cậu ?” Con đuổi theo cậu chủ, nó tay giật áo cậu.

____



1. Liềm: gồm một lưỡi sắc có khía chấu, hình vòng cung, cán ngắn, dùng để , cắt cỏ,…

2. “Họ …”: Tiếng nói với loại : , bò, ngựa,… dừng lại.

3. Bài “Thương ”, Anh Chu