Chính thư viện duy giúp con cháu quan lại nơi biên học hành lễ nghĩa, phân biệt với dân đen bán mặt cho , tội nhân bị đày. Cũng giúp hài t.ử nhà thương biết chữ, biết tính sổ. đâu ngày đó, tông phù hộ, nhà ấy lại ra tú tài, dù không đồng sinh cũng được.

Trong nơi mà chữ nghĩa còn khan hiếm cả lương thực này, cũng thể mạnh miệng nói :

“Nhà cũng là môn thư .”

20

Gần , ngày bóng dáng đâu. Mỗi sáng đưa đến thư xong biệt tăm biệt . Có người nói thấy gia cùng biểu tiểu thư quân cưỡi ngựa xuân.

cũng không nổi, rõ ràng Ngọ, lại xuân trong gió xuân lạnh thấu da có thể rạch rách mặt người này. May quán vào guồng, có hay không có chiêu bài việc buôn bán như thường.

Chỉ là gần đây ông nội tổ ngẩn ngơ điếu t..u.ố.c ngước nhìn trời. Cả ông gắn bó với đất đai, tuy hiện có kế sinh nhai định hơn, ông vẫn canh cánh mảnh thửa đồi nhà mình.

bèn thưa với phu nhân rằng đã lúc canh, chuyến chăm sóc ruộng nương, tiện thể xem thử mấy củ hành mẫu năm ngoái vùi xuống có mọc được , nếu thu được thì đưa lên cho , cũng tiết kiệm được chi .

Ta và lên đường, vì vắng người hỗ trợ, cô cô ta liền cho gọi cháu chồng – A Bố – vào thành nhị phụ giúp. Bên thông mừng hơn bắt được , vừa được , học được tay , còn ở thôn quê chẳng tương .

Lão nhà , chẳng là nhờ ánh của phu nhân hay thiếu gia, được làm sinh ở Thư viện Hương. không tiết dạy, ông cũng thường qua quán phụ một tay, khiến gương mặt nhân thêm rạng rỡ.

Không kịp báo với thư, ta và tổ phụ liền ngồi xe mà A Bố đưa về quê. Xe rời khỏi thành chưa được mấy trăm trượng, đã nghe tiếng đuổi theo xe mà tru inh ỏi. Ta đành nhảy xuống, túm cổ nó lôi theo về quê.

Bình thôn, quả thật đúng như tên gọi — cỏ mênh m.ô.n.g chẳng thấy bến bờ. Đất nơi đây mặn, lại lạt, chẳng gì.

Đầu hạ, dã hoa nở như rải trên lụa biếc, hồ xanh, trắng lấp loáng bóng . Thế nhưng nước hồ ấy uống được, lau cũng chẳng ăn được. Cảnh đẹp như lại bị ở nơi biên lánh, thực đáng tiếc thay. đặt ở Kinh thành, ắt đã là cảnh cho văn nhân mặc khách ngâm thơ vẽ .

Giống làng đác quanh Cổ , dân phần trồng , đậu tương, thêm chút hợp đất như đậu đũa, dưa .

cơm trắng dẻo thơm từng ăn ở Kinh thành, cả đời trong e rằng được nếm một lần.

năm thuận mùa, không tai ương, có người nông dân khéo mới dám mót được thỏi bạc vụn, rồi cách một con nghé. Cỏ ngoài thảo nguyên tuy người không ăn nhưng lại tốt cho trâu bò. Có trâu vừa có sữa, xe, khiến bốn phương phải thèm ganh tỵ.

Trở về đến nhà thì trời tối . Ông vào bếp nhóm lửa nấu nước, giường rồi ninh nồi ngô, lôi bánh tổ mẫu vào ra nướng lại trên bếp. một , mỡ từ miếng thịt trong bánh ứa ra, ngậy. Ta gặm , húp , mệt mỏi cả ngày như tan quá .

Bỗng ông đầu, hỏi :

" nha đầu, giữa con và Minh, tính sao đây?"

thời chưa hiểu, miếng bánh mắc cổ, họng nghẹn đến không . Ông vội đưa cháo sang, uống trôi xuống lắp bắp:

"Khụ khụ… Tổ nói vậy? Đó chỉ là nói của phu nhân thôi . Nghe trên là vị minh quân nhân , tan , nhà họ Ngô thế nào được trở về Kinh. Chuyện rồi sẽ qua thôi…"

Ông , thở :

" con cũng không còn . Dù chốn này nghi, cũng sớm có . Ta với con chỉ còn mỗi để nương , không khuất."

bao nghĩ xoay , chậm rãi húp cạn bát cháo rồi nói:

" yên tâm, định sẽ chọn một nam thật , phải để trưng như lên kệ cho vui ."

ấy, Tiểu vừa ra ngoài chơi với đám . thôn trở về, đang cào tru . cửa chính, thấy sân khép , bước nhanh ra, hay nhìn thấy một v.út vào màn đêm.

Nhìn bóng ngựa khuất dạng, hai chữ “thiếu gia” suýt bật ra khỏi miệng, nhưng nuốt .

Ngoái lại, thấy có một bị ném nơi cửa, ta — quả là y phục hai cây b.út của thiếu gia.

chẳng rõ lại khẽ thở , ôm bọc , lẽ bước vào, .

21

Nghe nói ta và tổ trở , thôn trưởng liền mời tổ cùng lễ xuân canh. ở thu trong ngoài, vị thẩm t.ử, đại nương miệng nhanh hơn tay lũ lượt đến . May phu nhân cơ trí, dặn Vương ma chuẩn bị sẵn hạt dưa, đậu , mỗi người chia một khối mỡ bò – mấy thứ quý này nhất được miệng bọn họ, còn lại được lời hứa sẽ giúp xới , gieo hạt.

và tổ phụ ở hôm, giống ớt, đậu đũa, bí mà tổ lưu lại từ trước, chia ra ngâm bát nước ấm. phụ ruộng đào đất , sọt, ta đem hạt đã ngâm gieo , rồi thêm phân , nhẹ nhàng phủ lên.

Khi bắt đầu nảy, và tổ phụ đã cày ruộng nhà, còn thủ lên núi có thể . Nhân lúc rỗi, ta nhổ trồng phần hành nhà người khác, Lưu gia – tiện thể thành t.ử – theo.

đi còn có mớ mầm non đ.á..h , đào như công anh, rau má… tin rằng mấy món rau xuân , tay mẫu chế biến, phối chút sáng ý của phu , nhất định thể giá gấp mấy .

Mầm sau khi mọc, ta cây khoẻ đem trồng bên nhỏ cạnh heo. Nhân lúc chờ rau lớn, liền đổi công với Triệu thẩm t.ử – lật , con ta vãi phân.